حجت خادمی‌نژاد، مدیرکل امور عشایر خراسان جنوبی، با اشاره به جایگاه جامعه عشایری استان گفت: ۲۲ هزار و ۳۹۲ خانوار عشایری در قالب ۵۸ طایفه مستقل در استان زندگی می‌کنند و بیش از ۱۲ درصد جمعیت خراسان جنوبی و حدود هشت درصد جامعه عشایری کشور را تشکیل می‌دهند.

وی افزود: ۶۳ درصد عشایر استان در شهرستان‌های مرزی و عمدتاً در حاشیه مرز و ۳۷ درصد در شهرستان‌های غیرمرزی و بیشتر در مناطق حاشیه کویر مستقر هستند و نقش این جامعه در تولید، اقتصاد، حفظ فرهنگ بومی و پایداری مناطق مرزی فراتر از سهم جمعیتی آنان است.

خادمی‌نژاد با اشاره به همزیستی عشایر شیعه و سنی در استان، همبستگی اجتماعی، فعالیت‌های تولیدی و حضور مستمر عشایر در مناطق مرزی را از ظرفیت‌های مهم این جامعه عنوان کرد.

بازاررسانی؛ حلقه اصلی توسعه تولید عشایری

مدیرکل امور عشایر خراسان جنوبی با تأکید بر ضرورت اتصال تولید به بازار گفت: حمایت از تولید زمانی اثربخش خواهد بود که برای فروش محصول نیز مسیر مشخص و مطمئنی وجود داشته باشد.

خادمی‌نژاد افزود: رویکرد اداره‌کل، شناسایی مزیت‌های نسبی و رقابتی محصولات عشایری است تا حمایت‌ها و تسهیلات به سمت محصولاتی هدایت شود که امکان رقابت و توسعه بازار بیشتری دارند.

وی ادامه داد: همه تولیدات عشایری از کیفیت و ظرفیت برخوردارند، اما برای توسعه اقتصادی باید مشخص شود کدام محصولات در مقایسه با تولیدات مشابه سایر مناطق، مزیت رقابتی بیشتری دارند.

مدیرکل امور عشایر خراسان جنوبی اظهار کرد: در کنار افزایش تولید، باید بازار فروش نیز همزمان توسعه پیدا کند؛ زیرا ایجاد بازار مطمئن می‌تواند بدون وابستگی کامل تولیدکننده به تسهیلات، زمینه استمرار و توسعه فعالیت اقتصادی را فراهم کند.

ظرفیت توسعه بازار گوشت عشایری

خادمی‌نژاد با اشاره به ظرفیت دامپروری جامعه عشایری گفت: گوشت تولیدی عشایر خراسان جنوبی از کیفیت مطلوبی برخوردار است و بخشی از هزینه تولید دام از طریق مراتع تأمین می‌شود.

وی افزود: با برنامه‌ریزی مناسب برای بازاررسانی می‌توان زمینه حضور تولیدات دامی عشایر در بازارهای خارج از استان و توسعه ظرفیت‌های تجاری این محصولات را فراهم کرد.

مدیرکل امور عشایر خراسان جنوبی تأکید کرد: مسئله اصلی پس از تولید، شناسایی بازار و ایجاد مسیر مطمئن برای عرضه محصول است و مجموعه دستگاه‌های مرتبط باید در کنار حمایت از تولید، برای فروش نیز برنامه داشته باشند.

نقش محوری زنان در اقتصاد خانوار عشایری

خادمی‌نژاد با اشاره به نقش زنان عشایری گفت: حدود نیمی از جمعیت جامعه عشایری را بانوان تشکیل می‌دهند و بخش قابل توجهی از فرآوری محصولات، تولید صنایع‌دستی و فعالیت‌های مرتبط با اقتصاد خانوار توسط آنان انجام می‌شود.

وی افزود: حضور پررنگ‌تر زنان عشایری در برنامه‌ها و رویدادهای مرتبط می‌تواند به معرفی بهتر نقش آنان در تولید و اقتصاد جامعه عشایری کمک کند.

مدیرکل امور عشایر خراسان جنوبی همچنین پوشاک، صنایع‌دستی و سایر جلوه‌های فرهنگی جامعه عشایری را ظرفیتی برای حفظ هویت بومی و توسعه فعالیت‌های اقتصادی و فرهنگی دانست.

خراسان جنوبی یکی از پنج پایلوت گردشگری عشایری کشور

خادمی‌نژاد با اشاره به ظرفیت‌های طبیعی و فرهنگی مناطق عشایری گفت: خراسان جنوبی به‌عنوان یکی از پنج استان پایلوت گردشگری عشایری کشور انتخاب شده است.

وی افزود: طبیعت بکر، کویر، شیوه زندگی عشایری، تولیدات بومی و فرهنگ محلی از ظرفیت‌هایی هستند که می‌توانند برای توسعه گردشگری در مناطق عشایری مورد استفاده قرار گیرند.

مدیرکل امور عشایر خراسان جنوبی برگزاری رویدادهای ملی و منطقه‌ای و حضور مدیران و فعالان خارج از استان را فرصتی برای معرفی ظرفیت‌های گردشگری، تولیدی و فرهنگی جامعه عشایری عنوان کرد.

ایجاد فروشگاه دائمی برای محصولات عشایری

خادمی‌نژاد از پیگیری برای ایجاد فروشگاه دائمی عرضه محصولات عشایری در مرکز استان خبر داد و گفت: هدف این است که تولیدکنندگان عشایری به بازار مستمر و قابل دسترس برای عرضه محصولات خود دست یابند.

وی همچنین از برنامه حضور خراسان جنوبی در مجموعه عرضه دائمی محصولات عشایری در تهران خبر داد که تولیدات عشایر ۱۲ استان در آن عرضه خواهد شد.

مدیرکل امور عشایر خراسان جنوبی افزود: حضور عشایر استان در نمایشگاه‌های ملی نیز با هدف معرفی ظرفیت‌های فرهنگی، صنایع‌دستی و تولیدات عشایری دنبال می‌شود.

۵۰ میلیارد تومان تسهیلات اشتغال برای عشایر

خادمی‌نژاد از اختصاص ۵۰ میلیارد تومان تسهیلات اشتغال به حوزه عشایری استان خبر داد و گفت: بخشی از متقاضیان برای دریافت این منابع به بانک معرفی شده‌اند و روند پرداخت تسهیلات ادامه دارد.

وی تأکید کرد: منابع اشتغال باید به سمت فعالیت‌هایی هدایت شود که به ایجاد اشتغال واقعی، افزایش تولید و تقویت درآمد پایدار خانوارهای عشایری منجر شود.

۴۶.۶ میلیارد تومان برای آبرسانی پایدار

مدیرکل امور عشایر خراسان جنوبی با اشاره به برنامه‌های رفع تنش آبی گفت: ۴۶ میلیارد و ۶۰۰ میلیون تومان برای ایجاد زیرساخت‌های آبرسانی پایدار در مناطق عشایری استان اختصاص یافته و تخصیص این اعتبار نیز اعلام شده است.

خادمی‌نژاد افزود: این منابع براساس شاخص‌های تعیین‌شده در شهرستان‌های مختلف برای اجرای پروژه‌های آبرسانی هزینه خواهد شد و چند طرح بزرگ نیز در این حوزه در حال اجراست.

وی ادامه داد: حدود ۳۵ میلیارد تومان نیز از محل اعتبارات استانی برای طرح‌های آبرسانی مناطق عشایری اختصاص یافته است.

مدیرکل امور عشایر خراسان جنوبی تأکید کرد: جهت‌گیری اصلی، استفاده از منابع موجود برای توسعه آبرسانی پایدار و کاهش مشکلات تأمین آب در مناطق عشایری است.

سرشماری مکان‌محور عشایر از آذرماه

خادمی‌نژاد از قرار گرفتن خراسان جنوبی در جمع ۱۵ استان منتخب اجرای سرشماری مکان‌محور عشایر خبر داد و گفت: با توجه به جابه‌جایی عشایر میان مناطق ییلاقی و قشلاقی، زمان اجرای سرشماری باید به‌گونه‌ای تعیین شود که خانوارها در محل استقرار خود حضور داشته باشند و اجرای آن از آذرماه دنبال می‌شود.

وی افزود: در روش مکان‌محور، علاوه بر جمعیت خانوارهای عشایری، اطلاعات مرتبط با منابع آب، راه‌های دسترسی، مراتع، محل‌های استقرار و زیرساخت‌های موجود نیز ثبت می‌شود.

مدیرکل امور عشایر خراسان جنوبی تأکید کرد: دستیابی به اطلاعات مکانی دقیق می‌تواند مبنای برنامه‌ریزی هدفمند برای توسعه راه، آب و سایر خدمات مورد نیاز جامعه عشایری قرار گیرد.

ساختمان اداری امور عشایر به پیشرفت ۶۰ درصدی رسید

خادمی‌نژاد همچنین از پیشرفت ۶۰ درصدی ساختمان اداری امور عشایر استان خبر داد و گفت: این پروژه در زمینی به مساحت دو هزار و ۱۰۰ مترمربع در سایت اداری استان در حال اجراست و تأمین اعتبار برای ادامه عملیات آن پیگیری می‌شود.

وی توسعه زیرساخت‌ها، تقویت بازار محصولات، حمایت از اشتغال، گردشگری عشایری و تکمیل اطلاعات مکانی را از محورهایی عنوان کرد که می‌تواند به افزایش اثربخشی خدمات و تقویت ظرفیت‌های اقتصادی جامعه عشایری استان منجر شود.